Wie Engels leert, ontdekt dat de klok daar anders klinkt dan in het Nederlands. Het verraderlijkste woord is "half". Een Nederlander zegt half vier voor 3:30. In het Engels is "half four" in Britse spreektaal juist 4:30. Voor kinderen die op school beginnen met Engels, en voor ouders die helpen, is dat een bekende valkuil. In deze gids leggen we de verschillen uit, met de Nederlandse regels van klokkijkenoefenen.nl als uitgangspunt.
Nederlands: half kijkt vooruit
In het Nederlands betekent "half" dertig minuten vóór het volgende uur. Half vier is dus 3:30: een half uur vóór vier uur. Dat is voor jonge kinderen verwarrend, omdat ze 3:30 zien en vier horen. De uitleg staat in waarom half vier 3:30 is.
De Nederlandse tijden die de site gebruikt:
| Tijd | Nederlands |
|---|---|
| 3:00 | drie uur |
| 3:15 | kwart over drie |
| 3:20 | tien voor half vier |
| 3:30 | half vier |
| 3:40 | tien over half vier |
| 3:45 | kwart voor vier |
| 3:50 | tien voor vier |
Je hoort ook wel "twintig over drie" voor 3:20 en "twintig voor vier" voor 3:40. De site gebruikt tien voor half vier en tien over half vier als standaard. Alle tijden staan op tijd in woorden.
Engels: past en to
Het Engels telt anders. Tot half uur gaat het "past" (over) het uur, daarna "to" (voor) het volgende uur. Dus 3:15 is "quarter past three" en 3:45 is "quarter to four". Dat lijkt op kwart over drie en kwart voor vier, en dat deel is goed te leren. Voor 3:10 zeg je "ten past three" en voor 3:50 "ten to four", net als in het Nederlands.
Het verschil zit tussen 3:20 en 3:40. In het Engels zegt men "twenty past three" en "twenty to four". Er is dus geen "half"-constructie zoals in het Nederlands, waar tien voor half vier 3:20 is. Een Nederlands kind moet dus leren dat tien voor half vier (3:20) in het Engels "twenty past three" wordt. Het is een goede reden om de twee talen niet door elkaar te oefenen voordat de Nederlandse regels zitten.
Half four: 3:30 of 4:30?
Hier komt de grootste valkuil. Volgens Wikipedia over tijdsnotatie in het Verenigd Koninkrijk wordt "half" in de omgangstaal gebruikt voor 30 minuten na het uur: "half ten" betekent 10:30, een verkorte vorm van "half past ten". Het artikel noemt 16:30 als "half past four" of "half four". Dat betekent dus 4:30.
Daarmee is half vier in het Nederlands (3:30) en "half four" in het Britse Engels (4:30) precies een uur verschillend. Een kind dat ze door elkaar haalt, komt een uur te vroeg of te laat. De formele variant "half past four" is overal duidelijk en veiliger. Laat kinderen daarom in Engelse lessen "half past" gebruiken.
Een goede vuistregel: vertaal nooit woord voor woord, maar ga via het cijfer. Zeg eerst 3:30 en kies dan het Engelse "half past three".
Overzicht van de verschillen
| Tijd | Nederlands | Engels |
|---|---|---|
| 3:00 | drie uur | three o'clock |
| 3:15 | kwart over drie | quarter past three |
| 3:20 | tien voor half vier | twenty past three |
| 3:30 | half vier | half past three |
| 3:40 | tien over half vier | twenty to four |
| 3:45 | kwart voor vier | quarter to four |
| 3:50 | tien voor vier | ten to four |
Handig om te zien: de Engelse tijd kent twee helften. Tot en met 3:30 zeg je past, vanaf 3:31 zeg je to. Het Nederlands heeft drie ankers: het hele uur, half en kwart. Wie dat weet, ziet waarom de twee systemen niet gelijk lopen.
12-uurs en a.m./p.m.
In het Engels gebruikt men vaak de 12-uursklok met a.m. en p.m. Volgens Wikipedia staan die afkortingen voor het Latijnse ante meridiem en post meridiem. Het artikel meldt dat de 12-uursklok in veel Engelstalige landen de gewoonte is, zoals in het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten. In het Nederlands zeggen we 's ochtends, 's middags, 's avonds en 's nachts. Half vier 's middags is dus 15:30 en ook 3:30 p.m.
Voor 12 uur 's middags en 12 uur 's nachts is verwarring mogelijk. Het artikel zegt dat veel stijlgidsen adviseren om "12 noon" en "12 midnight" te schrijven. De Nederlandse variant is twaalf uur 's middags en twaalf uur 's nachts. Meer over de 24-uursversie vind je in de gids over de 24-uursklok en op de oefenpagina.
Zo oefen je het met je kind
- Zorg eerst dat de Nederlandse tijden zitten. Oefen met de analoge klok tot half, kwart over en kwart voor vanzelf gaan.
- Begin Engels met de hele uren en "quarter past" en "quarter to".
- Gebruik "half past" voor 30 minuten en vermijd "half four" totdat het kind het verschil snapt.
- Zet een klok op een tijd en laat het kind in beide talen zeggen wat het ziet.
- Vergelijk drie lastige tijden: 3:20, 3:30 en 3:40.
Laat het kind zelf ontdekken dat de woorden verschillen, en maak er geen toets van. Een spelletje werkt beter, zoals je kunt zien op de klokspelletjes.
Waarom dit voor het onderwijs ertoe doet
Op school komt Engels vaak al vroeg in beeld, maar wat precies wanneer wordt behandeld, verschilt per school. De organisatie SLO werkt met het onderwijs aan leerlijnen en kerndoelen; voor wat jouw school doet, is de leerkracht de beste bron. Heb je een kind dat net begint met klokkijken, kijk dan eerst bij de pagina voor ouders en stel Engels uit tot de Nederlandse tijden vast zitten.
Veelgestelde vragen
Wat is half vier in het Engels?
Half vier (3:30) is "half past three". Let op: "half four" betekent in Britse spreektaal juist 4:30.
Zegt iedereen in het Engels "half four" voor 4:30?
Het komt voor in Britse spreektaal, volgens de Wikipedia-pagina over tijdsnotatie in het Verenigd Koninkrijk. Dat betekent niet dat iedereen het zegt. "Half past four" is overal duidelijk.
Hoe zeg je kwart voor vier in het Engels?
"Quarter to four", dus 3:45. Kwart over drie (3:15) is "quarter past three".
Waarom heeft het Engels geen tien voor half vier?
Het Engels telt tot half vier "past" en daarna "to". Tien voor half vier (3:20) is "twenty past three".
Wanneer begin ik met de Engelse tijd?
Pas als de Nederlandse tijden stevig zitten, anders raken kinderen de twee systemen door elkaar. Begin met hele uren en kwarten.